เมื่อเร็ว ๆ นี้ "Calcio e Finanza" สื่อด้านอุตสาหกรรมกีฬาของอิตาลี ได้ทบทวนโครงสร้างการเป็นเจ้าของสโมสรฟุตบอลอิตาลี

สื่อระบุในรายงานล่าสุดว่า โครงสร้างการเป็นเจ้าของสโมสรฟุตบอลอิตาลีกำลังเปลี่ยนแปลงไป โมเดลการควบคุมโดยบุคคลหรือครอบครัวแบบดั้งเดิมค่อยๆ อยู่ร่วมกับพลังทุนใหม่ เช่น กองทุน บริษัทโฮลดิ้ง นักลงทุนทางการเงิน และทุนต่างชาติ แหล่งที่มาของเงินทุนและวิธีการควบคุมเบื้องหลังสโมสรฟุตบอลจึงมีความหลากหลายมากขึ้น
ในฐานะสื่อออนไลน์ของอิตาลีที่มุ่งเน้นด้านเศรษฐศาสตร์ การเงิน และการบริหารจัดการในอุตสาหกรรมฟุตบอลและกีฬา "Calcio e Finanza" ได้ให้ความสนใจกับหัวข้อต่างๆ เช่น การดำเนินงานของสโมสร การดำเนินงานด้านทุน การลงทุน และการพัฒนาอุตสาหกรรมกีฬามาอย่างยาวนาน
สื่อระบุว่า โครงสร้างการเป็นเจ้าของสโมสรฟุตบอลอิตาลีกำลังเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ในขณะที่โมเดล "เจ้าของรายบุคคล" ซึ่งเป็นตัวแทนของผู้ประกอบการท้องถิ่น ครอบงำตลอดหลายทศวรรษที่ผ่านมา แต่ในช่วงไม่กี่ปีมานี้ อิทธิพลของกองทุนเพื่อการลงทุน บริษัทโฮลดิ้ง นักลงทุนทางการเงิน และทุนต่างประเทศในฟุตบอลอิตาลีได้เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะในเซเรียอา
นี่เป็นหนึ่งในประเด็นสำคัญที่กล่าวถึงในรายงานประจำปีฉบับแรกที่เผยแพร่โดยคณะกรรมาธิการอิสระเพื่อตรวจสอบความสมดุลทางเศรษฐกิจและการเงินของบริษัทกีฬาอาชีพ (Commissione indipendente per la verifica dell’equilibrio economico e finanziario delle società sportive professionistiche) รายงานได้วิเคราะห์เชิงลึกเกี่ยวกับโครงสร้างการเป็นเจ้าของและรูปแบบการกำกับดูแลของสโมสรฟุตบอลอาชีพของอิตาลี ตามรายงานระบุว่า เมื่อเทียบกับลีกที่ต่ำกว่า โครงสร้างการเป็นเจ้าของสโมสรในเซเรียอามีความเป็นสากลมากขึ้นอย่างเห็นได้ชัด
ในบรรดาสโมสรในเซเรียอา 20 สโมสร มี 10 สโมสรที่มีผู้ถือหุ้นโดยตรงจดทะเบียนในต่างประเทศ คิดเป็น 50% ของสโมสรทั้งหมด ในทางตรงกันข้าม สัดส่วนนี้อยู่ที่ 20% ในเซเรียบี โดยมี 4 จาก 20 สโมสรที่มีผู้ถือหุ้นโดยตรงจดทะเบียนในต่างประเทศ ในเซเรียซี มี 6 จาก 56 สโมสร คิดเป็นประมาณ 10.7%
โดยรวมแล้ว ในบรรดาสโมสร 96 แห่งที่วิเคราะห์ในเซเรียอา เซเรียบี และเซเรียซี มี 20 แห่งที่มีผู้ถือหุ้นโดยตรงจดทะเบียนในต่างประเทศ คิดเป็น 20.8% ของกลุ่มตัวอย่างทั้งหมด
อย่างไรก็ตาม คณะกรรมาธิการได้เตือนโดยเฉพาะว่า ข้อมูลนี้ไม่ควรถือเป็น "การเป็นเจ้าของโดยต่างชาติ" โดยง่าย รายงานได้นับจำนวนผู้ถือหุ้นโดยตรงที่ระบุจากข้อมูลการจดทะเบียนธุรกิจและเอกสารการรับเข้าลีกภายในประเทศ และไม่จำเป็นต้องสืบค้นเพิ่มเติมถึงห่วงโซ่การถือหุ้นที่สมบูรณ์และผู้รับผลประโยชน์สูงสุด
กล่าวอีกนัยหนึ่งคือ บริษัทที่จดทะเบียนในอิตาลีอาจถูกควบคุมโดยอ้อมโดยนักลงทุนต่างชาติ ในทางกลับกัน ยานพาหนะเพื่อการลงทุนที่จดทะเบียนในต่างประเทศอาจถูกควบคุมโดยนักลงทุนสัญชาติหรือภูมิภาคอื่น ๆ ในที่สุด ดังนั้น "ผู้ถือหุ้นโดยตรงจากต่างประเทศ" และ "การควบคุมโดยทุนต่างชาติอย่างแท้จริง" จึงไม่ใช่แนวคิดที่เหมือนกันทั้งหมด
ทุนจากสหรัฐอเมริกาและสหราชอาณาจักรครอบงำผู้ถือหุ้นจากต่างประเทศ
เมื่อพิจารณาจากผู้ถือหุ้นโดยตรงจากต่างประเทศ 20 รายที่คณะกรรมาธิการนับได้ ทุนจากสหรัฐอเมริกาคิดเป็นจำนวนสูงสุด 6 ราย ตามมาด้วยสหราชอาณาจักร 5 ราย นอกจากนี้ ลักเซมเบิร์กและเนเธอร์แลนด์มีอย่างละ 3 ราย ขณะที่โรมาเนีย มอลตา และเบอร์มิวดามีอย่างละ 1 ราย
ปรากฏการณ์นี้เห็นได้ชัดเจนเป็นพิเศษในเซเรียอา ในบรรดาสโมสรในเซเรียอา 20 สโมสร มี 3 สโมสรที่มีผู้ถือหุ้นโดยตรงจดทะเบียนในสหรัฐอเมริกา 2 สโมสรจากสหราชอาณาจักร 2 สโมสรจากลักเซมเบิร์ก 2 สโมสรจากเนเธอร์แลนด์ และ 1 สโมสรจากโรมาเนีย
การเปลี่ยนแปลงนี้ไม่ได้เกิดขึ้นอย่างกะทันหัน แต่เป็นผลมาจากการวิวัฒนาการอันยาวนานของรูปแบบการเป็นเจ้าของฟุตบอลอิตาลี
รายงานระบุว่า ฟุตบอลอิตาลีถูกควบคุมโดยครอบครัวอุตสาหกรรมขนาดใหญ่และผู้ประกอบการท้องถิ่นมาอย่างยาวนาน ตัวอย่างเช่น เอซี มิลาน มีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกับตระกูล Pirelli อินเตอร์ มิลาน ถูกควบคุมโดยตระกูล Moratti และ ยูเวนตุส เอฟซี มีความสัมพันธ์กับตระกูล Agnelli มาอย่างยาวนาน
ต่อมา สโมสรฟุตบอลค่อยๆ เปลี่ยนเป็นบริษัททุนและผ่านขั้นตอนต่างๆ เช่น การจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์บางส่วน ในทศวรรษที่ผ่านมา การมีส่วนร่วมของนักลงทุนทางการเงินระหว่างประเทศเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยมีกองทุน บริษัทไพรเวทอิควิตี้ และเงินทุนทางการเงินอื่นๆ ค่อยๆ กลายเป็นพลังสำคัญในโครงสร้างการเป็นเจ้าของสโมสรฟุตบอลยุโรป
ตามข้อมูลที่คณะกรรมาธิการอ้างอิง ในปี 2024 ตลาดฟุตบอลยุโรปมีการทำข้อตกลงซื้อกิจการรวม 64 รายการที่เกี่ยวข้องกับกองทุนเพื่อการลงทุน กองทุนไพรเวทอิควิตี้ กองทุนร่วมลงทุน และกองทุนหนี้เอกชน โดยมีการลงทุนรวม 4.3 พันล้านยูโร
รายงานยังอ้างอิงการวิเคราะห์ที่เกี่ยวข้องจากสมาคมไพรเวทอิควิตี้และร่วมลงทุนแห่งอิตาลี (AIFI) ข้อมูลแสดงให้เห็นว่าในบรรดาสโมสร 96 แห่งใน 5 ลีกชั้นนำของยุโรป ประมาณหนึ่งในสี่ หรือ 24 สโมสร มีนักลงทุนทางการเงินเป็นผู้ถือหุ้นรายใหญ่ที่สุด
หากไม่นับรวมบุนเดสลีกาของเยอรมนีซึ่งได้รับผลกระทบจากกฎ "50+1" จำนวนสโมสรที่ควบคุมโดยนักลงทุนต่างชาติจะเพิ่มขึ้นเป็น 45 จาก 78 สโมสร โดยกว่าครึ่งหนึ่งของสโมสรเหล่านี้ถูกควบคุมโดยนักลงทุนจากสหรัฐอเมริกาในท้ายที่สุด
การควบคุมการเป็นเจ้าของสโมสรที่มีความเข้มข้นสูง
การเปลี่ยนแปลงโครงสร้างการเป็นเจ้าของฟุตบอลอิตาลีไม่ได้เป็นเพียงเรื่องของแหล่งที่มาของเงินทุนเท่านั้น อีกหนึ่งแนวโน้มที่ชัดเจนคือการควบคุมสโมสรที่มีความเข้มข้นสูง
ในบรรดาสโมสร 96 แห่งที่คณะกรรมาธิการวิเคราะห์ มี 42 แห่งที่มีผู้ถือหุ้นโดยตรงถือหุ้น 100% อีก 25 สโมสรมีผู้ถือหุ้นโดยตรงถือหุ้นระหว่าง 75% ถึง 100%
กล่าวอีกนัยหนึ่งคือ ประมาณ 70% ของสโมสรที่วิเคราะห์มีผู้ถือหุ้นโดยตรงรายใหญ่ถือหุ้นอย่างน้อย 75% ของทุน
ในเซเรียอา แนวโน้มความเข้มข้นนี้ยิ่งเด่นชัดขึ้น ในบรรดาสโมสรในเซเรียอา 20 สโมสร 16 สโมสรมีผู้ถือหุ้นโดยตรงที่มีหุ้นอย่างน้อย 75%
สถานการณ์ในเซเรียบีก็คล้ายกันมาก โดยมี 15 จาก 20 สโมสรที่เข้าข่ายนี้ ในทางตรงกันข้าม โครงสร้างการเป็นเจ้าของในเซเรียซีมีความกระจัดกระจายมากกว่า และบ่งบอกถึงลักษณะที่เกี่ยวข้องกับเงินทุนท้องถิ่นและรูปแบบการเป็นเจ้าของในภูมิภาค
อย่างไรก็ตาม คณะกรรมาธิการยังชี้ให้เห็นว่า การกระจุกตัวของการเป็นเจ้าของในระดับสูงนั้นไม่สามารถตัดสินได้ว่าเป็นปัจจัยบวกหรือลบโดยง่าย
จากมุมมองของการกำกับดูแลกิจการ ผู้ถือหุ้นหลักที่มีสัดส่วนการถือหุ้นสูงอาจหมายถึงกระบวนการตัดสินใจที่รวดเร็วขึ้นและความรับผิดชอบที่ชัดเจนขึ้น แต่ในขณะเดียวกัน การถือหุ้นที่มีความเข้มข้นสูงยังหมายความว่า หน่วยงานกำกับดูแลกิจการจำเป็นต้องให้ความสำคัญกับธุรกรรมที่เกี่ยวข้องกัน การอัดฉีดเงินทุนอย่างต่อเนื่อง และว่าหน่วยงานบริหารจัดการของบริษัทมีความเป็นอิสระเพียงพอหรือไม่
ดังนั้น ในขณะที่สโมสรฟุตบอลกลายเป็นองค์กรธุรกิจขนาดใหญ่มากขึ้นเรื่อยๆ คำถามที่ว่าใครเป็นเจ้าของสโมสร ใครควบคุมสโมสรอย่างแท้จริง และว่าผู้ควบคุมสามารถให้การสนับสนุนทางการเงินแก่สโมสรได้อย่างต่อเนื่องหรือไม่จึงมีความสำคัญมากขึ้นเรื่อยๆ
จากการเป็นเจ้าของสโมสรเดี่ยวไปสู่ระบบหลายสโมสร
นอกเหนือจากเงินทุนต่างประเทศและการเป็นเจ้าของที่กระจุกตัวแล้ว การเปลี่ยนแปลงที่สำคัญอีกอย่างหนึ่งที่ฟุตบอลอิตาลีกำลังเผชิญคือการพัฒนารูปแบบการเป็นเจ้าของหลายสโมสร (Multi-club Ownership) อย่างรวดเร็ว
การเป็นเจ้าของหลายสโมสรหมายถึงสถานการณ์ที่นักลงทุนรายเดียวกัน สถาบันการลงทุน หรือกลุ่มบริษัทเป็นเจ้าของหรือควบคุมสโมสรฟุตบอลหลายแห่งพร้อมกันในประเทศและภูมิภาคที่แตกต่างกัน
ตามข้อมูลที่เกี่ยวข้องจากยูฟ่าและฟีฟ่า และข้อมูลที่คณะกรรมาธิการอ้างอิงในรายงาน ปัจจุบันมีสโมสรประมาณ 230 แห่งทั่วโลกที่อยู่ในระบบการเป็นเจ้าของหลายสโมสร
ในทางตรงกันข้าม ตัวเลขนี้ไม่ถึง 100 เมื่อประมาณห้าปีที่แล้ว และน้อยกว่า 40 ในปี 2012
ระบบหลายสโมสรนำเสนอคุณค่าทางการค้าและการดำเนินงานบางอย่างสำหรับนักลงทุน โดยการสร้างเครือข่ายสโมสร กลุ่มเดียวกันสามารถบรรลุเศรษฐกิจขนาดในการสอดแนมนักเตะ การพัฒนานักเตะเยาวชน การสรรหานักเตะ และการย้ายนักเตะ
ตัวอย่างเช่น นักเตะอายุน้อยสามารถได้รับโอกาสในการลงสนามและพัฒนาฝีเท้าในสโมสรระดับต่างๆ และในประเทศต่างๆ นักลงทุนยังสามารถกระจายความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินงานสโมสรเดี่ยวโดยการดำเนินงานในหลายตลาด
ในขณะเดียวกัน รูปแบบหลายสโมสรยังสร้างความสัมพันธ์ด้านทุนที่ซับซ้อนมากขึ้นระหว่างสโมสรฟุตบอล ฟุตบอลอิตาลีค่อยๆ เข้าสู่แนวโน้มนี้ โดยมีสโมสรอิตาลีบางแห่งถูกรวมเข้ากับเครือข่ายสโมสรระหว่างประเทศ
อย่างไรก็ตาม การพัฒนาการเป็นเจ้าของหลายสโมสรยังนำมาซึ่งปัญหาใหม่ๆ หลายประการ
ประเด็นหลักที่คณะกรรมาธิการให้ความสนใจ ได้แก่ ว่าสโมสรสามารถรักษาความเป็นอิสระได้หรือไม่ การย้ายนักเตะภายในกลุ่มดำเนินการอย่างไร การกำหนดมูลค่ายุติธรรมของนักเตะเป็นอย่างไร และว่าโครงสร้างการเป็นเจ้าของนี้ส่งผลกระทบต่อความสมบูรณ์ของการแข่งขันฟุตบอลหรือไม่
ตัวอย่างเช่น เมื่อมีการย้ายนักเตะระหว่างสองสโมสรภายใต้กลุ่มการลงทุนเดียวกัน จำเป็นต้องให้ความสนใจอย่างใกล้ชิดว่าราคาการทำธุรกรรมและข้อตกลงทางการค้าที่เกี่ยวข้องมีความสมเหตุสมผลหรือไม่ ในขณะเดียวกัน หากมีสิ่งที่เรียกว่า "สโมสรหลัก" และทีมในเครือหลายทีมที่มีหน้าที่แตกต่างกันภายในกลุ่ม ไม่ว่าสโมสรอื่นจะสามารถรักษาการตัดสินใจในการดำเนินงานที่เป็นอิสระอย่างสมบูรณ์ได้หรือไม่ก็จะกลายเป็นประเด็นที่หน่วยงานกำกับดูแลต้องแก้ไข
วรรณกรรมที่เกี่ยวข้องที่คณะกรรมาธิการวิเคราะห์ยังแสดงความกังวลที่คล้ายกัน กล่าวคือ ในระบบหลายสโมสรบางระบบ สโมสรบางแห่งอาจค่อยๆ กลายเป็น "สโมสรรอง" ภายในเครือข่ายทั้งหมด โดยทิศทางเชิงกลยุทธ์ของพวกเขาจะตอบสนองต่อผลประโยชน์โดยรวมของกลุ่ม แทนที่จะถูกกำหนดโดยวัตถุประสงค์ในการแข่งขันและเชิงพาณิชย์ของตนเองเท่านั้น
การเป็นเจ้าของฟุตบอลอิตาลีเข้าสู่เฟสใหม่
จากแนวโน้มโดยรวม การเป็นเจ้าของสโมสรฟุตบอลอิตาลีกำลังค่อยๆ ห่างจากรูปแบบ "เจ้าของธุรกิจ + สโมสรเดียว" ที่เป็นแบบอย่างในอดีต
ในอดีต สโมสรมักจะมีความสัมพันธ์ที่ยาวนานและมั่นคงกับครอบครัว ผู้ประกอบการ หรือกลุ่มธุรกิจท้องถิ่น ปัจจุบัน กองทุนเพื่อการลงทุน สถาบันการเงิน บริษัทโฮลดิ้ง เงินทุนระหว่างประเทศ และเครือข่ายหลายสโมสรกำลังเข้ามาในตลาดนี้มากขึ้นเรื่อยๆ
โดยเฉพาะในเซเรียอา การมีอยู่ของเงินทุนต่างประเทศได้กลายเป็นปรากฏการณ์ที่ค่อนข้างปกติ นักลงทุนจากสหรัฐอเมริกาและสหราชอาณาจักรมีบทบาทสำคัญในหมู่ผู้ถือหุ้นโดยตรงจากต่างประเทศ และขนาดของนักลงทุนทางการเงินที่เข้าร่วมในการซื้อกิจการฟุตบอลยุโรปก็กำลังขยายตัวเช่นกัน
ในขณะที่การเปลี่ยนแปลงนี้อาจนำมาซึ่งเงินทุนใหม่ ทรัพยากรทางการค้า และประสบการณ์การบริหารจัดการมาสู่สโมสรฟุตบอล และอาจส่งเสริมให้สโมสรใช้แนวทางการบริหารจัดการที่เป็นมืออาชีพมากขึ้น ความซับซ้อนที่เพิ่มขึ้นของโครงสร้างเงินทุนก็ยังนำเสนอความท้าทายใหม่ๆ สำหรับหน่วยงานกำกับดูแลฟุตบอล
ดังนั้น การกำกับดูแลฟุตบอลอิตาลีในอนาคตจำเป็นต้องให้ความสำคัญไม่เพียงแค่ว่าใครเป็นผู้ถือหุ้นในบัญชีของสโมสรเท่านั้น แต่ยังต้องเข้าใจเพิ่มเติมว่าใครคือผู้รับผลประโยชน์สูงสุดที่แท้จริง เงินทุนเข้าสู่สโมสรจากที่ใด ความเชื่อมโยงระหว่างเงินทุนคืออะไร และนักลงทุนมีความสามารถในการสนับสนุนสโมสรอย่างต่อเนื่องในระยะยาวหรือไม่
จากผู้ประกอบการท้องถิ่นไปสู่เงินทุนระหว่างประเทศ และจากสโมสรเดี่ยวไปสู่เครือข่ายหลายสโมสร โครงสร้างการเป็นเจ้าของฟุตบอลอิตาลีกำลังเปลี่ยนแปลงอย่างต่อเนื่อง ในขณะที่นักลงทุนระหว่างประเทศยังคงเข้าสู่ตลาดฟุตบอลยุโรป วิธีการรักษาสมดุลระหว่างโลกาภิวัตน์ของเงินทุนและประเพณีฟุตบอลก็จะกลายเป็นประเด็นสำคัญที่การกำกับดูแลสโมสรและกฎระเบียบฟุตบอลจะยังคงเผชิญต่อไปในอนาคต
แปลโดย AI
เว็บไซต์ AF เปิดตัวแล้ว! ดูข่าว ความคิดเห็น รายละเอียดแมตช์ และสถิติครบถ้วนบนคอมพิวเตอร์ของคุณ เยี่ยมชม: www.allfootballapp.com
เอซี มิลาน
เอเอส โรม่า
ยูเวนตุส เอฟซี
พาร์มา คาวิโอ้ 1913 เอสอาร์แอล
อินเตอร์ มิลาน
เอสเอส ลาซิโอ
อูดิเนเซ่
โบโลญญ่า เอฟซี
ยูเอส เลชเช่
อตาลันต้า
กายารี่
ฟิดอเลนติน่า
โตริโน่
เอสเอสซี นาโปลี
เวเนเซีย
เจนัว 1893
โคโม หนึ่งเก้าศูนย์เจ็ด
AC Monza
ฟรอสซิโนเน่
ซัซซูโอโล่
ความคิดเห็นทั้งหมด